Amerikan sineması meden Rus sinemasından iyi

Kubrick. Amerikan sineması hikaye anlatmayı biliyor. Amerika dışında bir hikayeyi ekranda hakkıyla anlatabilen pek az. Hikaye anlatma bir sanattır. Hikaye anlatırken dinleyicinin veya seyircinin her an uyanık ve arzulu olmasını sağlamaktır hikaye anlatma sanatı. İki saat mi sürüyor film, iki saat boyunca ilginiz düşmeyecek, adrenalin seviyeniz düşmeyecek. Heyecanla seyredeceksiniz. Öyküde lüzumsuz yağ olmayacak. İki saniyede bir şeyi anlatabiliyorsa, iki dakikada anlatmayacak. Bir sahnede anlatabiliyorsa bir konuyu, iki sahnede anlatmayacak. Filmde kesecek fazlalık olmayacak. Bu sanat Amerikalılarda var, Kubrick’te de var. En ucuz piyasa Hollywood filminde dahi çoğu zaman var.

Tarkovski derin hassasiyeti olan bir sanatçı. Kubrick’ten çok daha derin bir edebiyatçı. Fakat sinemacı olarak, üzgünüm, sıkıyor. Keşke bunu yarım saatte anlatsaydı da iki saatimi çalmasaydı benim diyorsun.

Solaris’i yıllar önce seyretmiştim ve beni çok çarpan, en beğendiğim filmlerden biri olmuştur. Şimdi korkuyorum onu tekrar izlemeye. Çünkü sabrım yok o kadar. İzlemediyseniz izleyin Solaris’i, bence Tarkovski’nin en iyi filmidir. Andrei Rublev’de de müthiş sahneler vardır.

Bu arada Tarkovski Türk asıllıdır biliyorsunuz değil mi? Kumıklar diye Türki bir millet var, Hazar Denizi’nin kuzey-batı tarafında yaşayan. Onların hükümdarının ünvanıdır Targu. Tarkan’la aşağı yukarı aynı anlamda bir terim. Nesiller boyunca Kumıkların beyi Targu unvanını taşımış. Oraları Rus yönetimine girince, Rus aristokrasisi içinde onlara bir yer açmışlar. Petersburg ekâbiri arasına katılmışlar. Ruslar o konuda Batılılardan çok daha başarılıdır, egemen oldukları kavimlerin önde gelenlerini, yetenekli ve seçkinlerini kolayca entegre etmişlerdir kendi emperyal yapılarına. Andrei Tarkovski de öyle bir aileden gelen birisi. Tarkanoğlu diyelim. Aklınızda bulunsun, bir gün işe yarar.